The Ledger
29 აპრილი, 2026 ·

34 ხმა და 0% უცხოური კაპიტალი: საპატრიარქოს მართვის გადაბარების ეკონომიკა

საქართველოს ეკლესიის მმართველობის ცვლილების პროცესი ციფრებში: 25-მილიონიანი ბიუჯეტი, 3 კანდიდატი და სრული ფინანსური დამოუკიდებლობა.

34 ადგილობრივი მღვდელმთავრის მიერ განაწილებული ხმები წყვეტს იმ ინსტიტუციის 142-ე მმართველის ვინაობას, რომელიც ყოველწლიურად 25 მილიონი ლარის საბიუჯეტო დაფინანსებასა და ასეულობით ფიზიკურ აქტივს განაგებს. ხუთსაათიანი მსჯელობის შემდეგ, სინოდის ფარულმა კენჭისყრამ მართვის გადაბარების პროცესი სამ კანდიდატამდე დაავიწროვა. მოცემულობა ასეთია: საპატრიარქო ტახტის მოსაყდრემ, მიტროპოლიტმა შიომ 20 ხმა მიიღო, მიტროპოლიტმა იობმა — 7, ხოლო მიტროპოლიტმა გრიგოლმა — 7. თითოეული მათგანის უკან ადგილობრივი ეპარქიებისა და სტრუქტურული ერთეულების მართვის მრავალწლიანი გამოცდილება დგას. მაგალითად, მიტროპოლიტ იობს 1996 წლიდან ეპარქიის მართვა და 10-ზე მეტი ახალი მღვდელმთავრის აღკვეცა უფიქსირდება, ხოლო მიტროპოლიტ გრიგოლს — საპატრიარქოს რეცენზირების დეპარტამენტის ხელმძღვანელობა 2003 წლიდან.

საარჩევნო პროცესის ადმინისტრირებისთვის სამი სპეციალური კომისია შეიქმნა, ხოლო 34-ვე გამოყენებული ბიულეტენი მღვდელმთავრების წინაშე დაიწვა, რაც შიდა კონტროლის მკაცრ მექანიზმზე მიუთითებს. ახალი პატრიარქის ასარჩევად პირველივე ტურში სინოდის წევრთა ხმების 50%-ზე მეტი, ანუ მინიმუმ 18 ხმაა საჭირო. წინააღმდეგ შემთხვევაში, პროცესს ის ორი კანდიდატი გააგრძელებს, რომლებმაც ყველაზე მეტი მხარდაჭერა მიიღეს. საბოლოო არჩევანს გაფართოებული საეკლესიო კრება დაადასტურებს, რომელსაც 2000-მდე დელეგატი დაესწრება.

ეს რიცხვები მხოლოდ საეკლესიო სტატისტიკა არ არის — ეს ინსტიტუციური დამოუკიდებლობის ზუსტი ფინანსური მოდელია. სახელმწიფო ბიუჯეტიდან გამოყოფილი 25 მილიონი ლარი ერთ სულ მოსახლეზე წელიწადში დაახლოებით 6.7 ლარს შეადგენს, რაც თბილისში ერთი ფინჯანი სტანდარტული ყავის ღირებულებაზე ნაკლებია. ამ დანახარჯით ორგანიზაცია სრულ ადმინისტრაციულ ავტონომიას ინარჩუნებს.

შედარებისთვის, იმ სტრუქტურებში, რომლებიც რუსულ სუბსიდიებზე არიან დამოკიდებულნი — მაგალითად, აფხაზეთის ოკუპირებული რეგიონის ინსტიტუციებში, სადაც ბიუჯეტის 60% უშუალოდ მოსკოვის ტრანსფერებით ივსება — მენეჯმენტის არჩევის პროცესი პირდაპირ უცხოელ დონორებზეა მიბმული. საქართველოს საპატრიარქოს ბალანსზე უცხოური დაფინანსების წილი 0%-ს შეადგენს, რაც ავტომატურად გამორიცხავს საგარეო ძალების ხმის უფლებას ორგანიზაციის შიდა არჩევნებში. 34-ვე ხმა და 2000-ვე დელეგატი ეროვნული აქტივია. ფინანსთა სამინისტროსა და წმინდა სინოდის მონაცემები ადასტურებს, რომ 142-ე პატრიარქისთვის ისტორიული ოქროს მიტრისა და კვერთხის გადაცემა სრულად შიდა ეკონომიკური და ადმინისტრაციული რესურსით, გარეშე აქტორების ფინანსური ბერკეტების გარეშე ხორციელდება.

March for the martyrs of the Communist regime in Bulgaria, February 1st 2025. (Photo by Georgi Draganov on Unsplash)