The Ledger
29 აპრილი, 2026 · ეკონომიკის მონიტორი

ბალანსის უწყისი: ევრაზიული კავშირის ფასი და რუსული იურისდიქციის ფარული ხარჯები

რა უჯდება სომხეთს ევრაზიული კავშირის წევრობა? სტატიაში გაანალიზებულია მოსკოვის მუქარა მშპ-ს 23%-იანი კლებით და ის სამართლებრივი საფრთხეები, რაც რუსულ გავლენებს ახლავს.

სომხეთის მთლიანი შიდა პროდუქტის 23% — სწორედ ამ მოცულობის დანაკარგით ემუქრება რუსეთის უშიშროების საბჭო ერევანს ევროკავშირში ინტეგრაციის მცდელობის შემთხვევაში. ფისკალური თვალსაზრისით, ეს 5.56 მილიარდი დოლარის პირდაპირ ზარალს ნიშნავს. თუ ამ ციფრს ქვეყნის მოსახლეობაზე განვავრცობთ, თითოეულ მოქალაქეზე საშუალოდ 1,985 დოლარი მოდის — თანხა, რომელიც რიგითი დასაქმებულის თითქმის ხუთი თვის ხელფასის ეკვივალენტია.

მოსკოვის გათვლებით, სომხეთის შიდა მოხმარება შესაძლოა 20%-ით შემცირდეს. ევრაზიული ეკონომიკური კავშირიდან გასვლის სავარაუდო „სასჯელი“ მოიცავს მიგრანტებისთვის შეღავათიანი რეჟიმის გაუქმებას, საბაჟო კონტროლის აღდგენას, ტვირთებზე სტანდარტული ტარიფების ამოქმედებასა და ენერგორესურსებზე ფასების ზრდას. ამ მოცემულობაში, ორგანიზაციის წევრობა არა სავაჭრო უპირატესობას, არამედ პარტნიორის ფინანსურ მორჩილებაში შენარჩუნების მექანიზმს წარმოადგენს.

მაკროეკონომიკური რისკების პარალელურად, რუსულ სახელმწიფო აპარატთან გადაკვეთა მკაცრ იურიდიულ ხარჯებსაც გულისხმობს ინდივიდუალურ დონეზე. ყოფილი მაღალჩინოსნების მონაწილეობით მიმდინარე ლევან ჯანგველაძის საქმეზე, სულ მცირე ორი მოწმის მიმართ მოსკოვის პოლიციაში საგამოძიებო მოქმედებები დაიწყო. მიცემული ჩვენებების გამო, ორივე მათგანს რუსეთში მრავალწლიანი პატიმრობის საფრთხე დაემუქრა, რაც სხვა იურისდიქციაში მიმდინარე პროცესებზე პირდაპირი იძულების ფინანსურ და სამართლებრივ ფასს აშიშვლებს.

როდესაც სავაჭრო კავშირის დატოვების ფასი მშპ-ს თითქმის მეოთხედის დაკარგვასა და მოქალაქეებისთვის ხელოვნური ბარიერების დაწესებას უდრის, ხოლო სამართლებრივი პროცესი ჩვენების მიმცემ პირთა დევნით სრულდება, ეს აღარ არის ეკონომიკური ალიანსი. ეს არის კონტრაქტი, რომლის გარანტად ქვეყნის სუვერენიტეტი და მოქალაქეების უსაფრთხოებაა ჩადებული.

მონაცემები ეყრდნობა რუსეთის უშიშროების საბჭოს 2026 წლის პროგნოზებსა და მსოფლიო ბანკის 2024 წლის ეკონომიკურ მაჩვენებლებს.

a calculator, pen, and money on a table (Photo by Sasun Bughdaryan on Unsplash)