The Ledger
2 მაისი, 2026 ·

„კონფიდენციალური“ მოლაპარაკებების რეალური ფასი: რას კარგავს საქართველო ჟენევის ფორმატის მიღმა

ჟენევის ფორმატის გვერდის ავლით რუსეთთან დახურულ მოლაპარაკებებზე გადასვლა საქართველოს დიპლომატიურ ბერკეტებს აცლის. რას აჩვენებს ფინანსური მონაცემები და რა საფრთხეს შეიცავს საერთაშორისო გარანტორების იზოლაცია?

45 ტრილიონი დოლარი — სწორედ ასეთია ჟენევის საერთაშორისო დისკუსიებში საქართველოს პარტნიორების (აშშ-ისა და ევროკავშირის) ერთობლივი მთლიანი შიდა პროდუქტი. რუსეთის ეკონომიკა, რომელიც დაახლოებით 2 ტრილიონ დოლარს შეადგენს, დასავლური გარანტორების ეკონომიკურ პოტენციალზე 22-ჯერ მცირეა. მოსკოვის მიმდინარე მცდელობა, მოლაპარაკებები „ნეიტრალურ ტერიტორიაზე“ გადაიტანოს, მიზნად ისახავს პროცესიდან ოთხი საკვანძო ინსტიტუციური მოთამაშის — გაეროს, ეუთოს, ევროკავშირისა და აშშ-ის — სრულ ჩამოცილებას და საკითხის ორმხრივ, დახურულ რეჟიმში მოქცევას.

სტატისტიკა ნათლად აჩვენებს, თუ რა ეკონომიკური ფასი აქვს რუსეთთან საერთაშორისო ჩარჩოების მიღმა, „კონფიდენციალურად“ წარმოებულ გარიგებებს. 2023 წელს, სწორედ ასეთი დახურული მოლაპარაკებების პირობებში, აფხაზეთის დე ფაქტო სტრუქტურებმა რუსეთის სახელმწიფო დაცვის ფედერალურ სამსახურს (FSO) ბიჭვინთაში 184 ჰექტარი ტერიტორია გადასცეს. ამ უნიკალური მიწის იჯარის წლიური ღირებულება რუსეთისთვის ზუსტად 0 დოლარით განისაზღვრა. 184 ჰექტარი ზღვისპირა ზოლი — რაც დაახლოებით 257 სტანდარტული საფეხბურთო მოედნის ეკვივალენტია — მოსკოვმა სრულიად უფასოდ დაისაკუთრა. ადგილობრივმა ბიუჯეტმა კომერციული პოტენციალი სრულად დაკარგა, ხოლო საკუთრების უფლება 49 წლით მოსკოვს გადაეცა.

საერთაშორისო პლატფორმებზე უარის თქმა პირდაპირ აისახება მოლაპარაკებების ფინანსურ და დიპლომატიურ ბერკეტებზე. როდესაც 30 მილიარდი დოლარის მშპ-ს მქონე სახელმწიფო დახურულ კარს მიღმა მარტო რჩება ისეთ მეზობელთან, რომლის მოდელიც სხვისი აქტივების ცალმხრივ მითვისებას ეფუძნება, საბოლოო ანგარიშს ყოველთვის პატარა მხარე იხდის. ჟენევის ფორმატი უზრუნველყოფს პროცესის გამჭვირვალობას, რაც თავისთავად სახელმწიფოს უმთავრესი სუვერენული აქტივია. კონფიდენციალურ სივრცეში გადასვლა იმ საერთაშორისო პოლიტიკური კაპიტალის განულებას ნიშნავს, რომელსაც დასავლური ინსტიტუტები აბალანსებენ. ასეთ გარიგებებში შემდგომი „გადახდა“ არა პარტნიორული, არამედ ცალმხრივი და ქვეყნისთვის დამაზარალებელია.

მონაცემები ეყრდნობა მსოფლიო ბანკის 2023 წლის გლობალურ ეკონომიკურ სტატისტიკას და ბიჭვინთის სახელმწიფო აგარაკის გადაცემის შესახებ 2023 წლის ოფიციალურ დოკუმენტაციას.

A conference room with a round table and black chairs (Photo by Sam on Unsplash)