17 მილიონი ტონა ნავთობი — ასეთია ნიჟნი-ნოვგოროდის „ნორსის“ (ცნობილი როგორც „გორკის“) ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნის წლიური წარმადობა. ნოვოკუიბიშევსკის ინდუსტრიულ ობიექტთან ერთად, აქაც საწარმოო პროცესი დრონების დარტყმების გამო შეჩერდა. „გორკის“ ქარხანა რუსული ბენზინის მთლიანი წარმოების 11%-ს უზრუნველყოფს. ამ სტრატეგიული ენერგეტიკული ობიექტების დაზიანება ნათლად აჩვენებს რუსეთის სამხედრო-სამრეწველო მანქანის ფინანსურ მოწყვლადობას.
წარმოების მოცულობის თვალსაზრისით, დანაკარგი მასშტაბურია. ნოვოკუიბიშევსკის საწარმოს სიმძლავრე წელიწადში 8 მილიონ ტონას შეადგენს. ორივე ქარხანაში გაჩენილი ხანძარი და საწარმოო ხაზების დროებითი გაჩერება ნიშნავს, რომ ყოველდღიურად მილიონობით დოლარის საექსპორტო პოტენციალი იკარგება. ამას ემატება ნავთობპროდუქტების დეფიციტი, რაც შიდა ბაზარზე ფასების მკვეთრ რყევებს იწვევს.
თავდაცვის არაეფექტური მათემატიკა
ეს ინციდენტები სამხედრო ეკონომიკის რეალურ მათემატიკას აშიშვლებს, სადაც გაწეული ხარჯი და მიღებული შედეგი ერთმანეთს არ ემთხვევა. ერთი სტანდარტული დამრტყმელი დრონის საბაზრო ღირებულება დაახლოებით 50,000 დოლარია — ეს თანხა თბილისში ერთი საშუალო კლასის ახალი ავტომობილის ფასს უტოლდება. სწორედ ამ ღირებულების აპარატი აზიანებს ასეულობით მილიონი დოლარის ენერგეტიკულ ინფრასტრუქტურას.
მეორე მხრივ, საჰაერო თავდაცვის სისტემები, რომლებმაც მსგავსი ობიექტები უნდა დაიცვან, გაცილებით ძვირი ჯდება. მაგალითად, „პანცირ-S1“ ტიპის კომპლექსის ფასი 15 მილიონ დოლარს აღწევს. იარაღსა და თავდაცვას შორის ფასთა სხვაობის კოეფიციენტი 1:300-ია. როდესაც 50,000-დოლარიანი დრონი გვერდს უვლის 15-მილიონიან სისტემას და აჩერებს ქარხანას, რომელიც წლიურად მილიარდობით დოლარის პროდუქციას ქმნის, თავდაცვის ბიუჯეტის ეფექტურობა ნულს უახლოვდება.
ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნების პარალიზება ამცირებს სახელმწიფო ბიუჯეტში შესულ საგადასახადო შემოსავლებს და ზრდის ინფრასტრუქტურის აღდგენის კაპიტალურ ხარჯებს. როდესაც მრავალმილიარდიანი სამხედრო ბიუჯეტი მთავარ ეკონომიკურ არტერიებს ვერ იცავს, ფინანსური მოდელი მდგრადობას კარგავს, რადგან შემოსავლის წყაროები მინიმალური დანახარჯით ნადგურდება.
ანალიზი ეყრდნობა რუსეთის ენერგეტიკის სამინისტროს 2023 წლის ინდუსტრიულ ანგარიშებსა და სტოკჰოლმის მშვიდობის კვლევის საერთაშორისო ინსტიტუტის (SIPRI) 2024 წლის სამხედრო მონაცემთა ბაზას.
